Aanleggen van provisies

De sector van de nucleaire elektriciteitsproductie legt sinds het midden van de jaren ‘80 een reserve aan. Voor elke geproduceerde nucleaire kWh worden enkele eurocenten opzijgezet. Deze kost is inbegrepen in de verkoopprijs van elektriciteit.

Toekomstige kosten dekken

De bedoeling is om de fondsen te verzamelen die nodig zullen zijn om de onkosten te betalen die het gebruik van kernenergie in de toekomst nog zal veroorzaken: het beheer van de bestraalde splijtstof en de toekomstige ontmanteling van de kerncentrales. De ontmanteling bestaat uit:

• het stilleggen van de reactoren;
• de laatste ontlading van splijtstof;
• de ontmanteling van de installaties;
• de sanering van de terreinen.

Een wettelijk kader

De overheid wilde ervoor zorgen dat er altijd voldoende provisies beschikbaar zullen zijn. Zij heeft dus een kader gecreëerd dat garandeert dat de toekomstige kosten van kernenergie nooit zullen worden afgewenteld op de maatschappij die niet van deze kernenergie heeft gebruik gemaakt. De verbruikers zelf betalen enkele eurocentiemen per gebruikte kWh. Het zijn dus de huidige verbruikers die de toekomstige kosten dekken.

De wet van 11 april 2003 heeft aan Synatom de opdracht gegeven de nucleaire provisies aan te leggen. Tot dan werden de provisies beheerd door de elektriciteitsmaatschappijen. Maar omdat zij actief werden op een vrijgemaakte energiemarkt, plaatste de wetgever de provisies in een afzonderlijke onderneming, zodat de beschikbaarheid en de toereikendheid gegarandeerd bleven. Er zijn duidelijke mechanismen en criteria vastgelegd voor het beheer van deze fondsen.

De wet van 11 april 2003 heeft aan Synatom de opdracht gegeven de nucleaire provisies aan te leggen.

Het beheer van de nucleaire provisies wordt gecontroleerd door de overheid. De Belgische staat bezit een "Golden share" (een aandeel dat vetorecht geeft voor bepaalde beslissingen van de Raad van Bestuur) en stuurt 2 vertegenwoordigers naar de Raad van Bestuur van Synatom. Een Commissie voor nucleaire voorzieningen, bestaande uit 6 leden die de staat vertegenwoordigen en 3 leden die Synatom vertegenwoordigen, is belast met het toezicht op de aanleg van de provisies en op het beheer van de fondsen.

Voortdurende update

Eén van de uitdagingen is om de omvang van de bedragen die op termijn noodzakelijk zullen zijn zo nauwkeurig mogelijk in te schatten. Op 25 jaar tijd is die schatting al erg geëvolueerd, voornamelijk omwille van de technologische vooruitgang. De berekeningen worden dus constant bijgewerkt. De Commissie voor nucleaire voorzieningen maakt voortdurend updates van de cijfers. Indien de reële kosten van de ontmanteling van de centrales of het beheer van de gebruikte splijtstof hoger zijn dan de provisies, kan de overheid zich richten tot de nucleaire uitbaters om het resterende deel bij te passen.